Το όραμα της ίδρυσης Δίγλωσσων Σχολείων

 

Αναγκαιότητα ίδρυσης ενός Δίγλωσσου (Ελληνοβρετανικού) Σχολείου στο Λονδίνο

 

Το Λονδίνο είναι μια μεγαλούπολη στην οποία βιώνουμε μια ανάμειξη λαών που προέρχοναι από διαφορετικούς πολιτισμούς, εθνοτικές ομάδες, κοινωνικά στρώματα και θρησκείες. Δεν υπάρχουν σχολεία και σχολικές τάξεις με ομοιογενές κοινωνικοπολιτισμικό υπόβαθρο. Οι μελλοντικοί πολίτες του κόσμου χρειάζονται διαπολιτισμικές δεξιότητες, οι οποίες δεν παρέχονται από τα παραδοσιακά σχολεία. Θα πρέπει οι νέες γενιές να είναι σε θέση να επικοινωνούν σε περισσότερες από μία γλώσσες, να αντιλαμβάνονται την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης συμπεριφοράς στις σύγχρονες πολυπολιτισμικές κοινωνίες και να συνεισφέρουν στην οικοδόμηση ενός καλύτερου κόσμου. Στην εποχή της παγκόσμιας πολιτιστικής αλληλεπίδρασης και επικοινωνίας τα δίγλωσσα σχολεία αποτελούν μια σύγχρονη αναγκαιότητα και κερδίζουν διεθνώς ολοένα και περισσότερο έδαφος.

Υπό την επίδραση των εκτεταμένων κοινωνικών αλλαγών που συνέβησαν και συμβαίνουν κατά τις τελευταίες δεκατίες στην Ευρώπη και στον κόσμο και στο πλαίσιο του πολιτιστικού και εκπαιδευτικού πλαισίου της Μ. Βρετανίας και των αξιών και κανόνων που το προσδιορίζουν, αναπτύσσεται ο ακόλουθος προβληματισμός για την ίδρυση ενός δίγλωσσου (ελληνοβρετανικού) σχολείου στο Λονδίνο.

Το δίγλωσσο σχολείο είναι ένας εκπαιδευτικός οργανισμός που υπόσχεται την πλήρη συμμετοχή των μαθητών και μαθητριών στην κοινωνική ζωή. Βασίζεται στο όραμα ενός κόσμου που σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα, υποστηρίζει τον διάλογο των πολιτισμών, την αμοιβαία κατανόηση και την αποδοχή της διαφορετικότητας. Προωθεί συγχρόνως τον δίγλωσσο εγγραμματισμό και τη γλωσσική ευχέρεια τόσο στο επίπεδο της προφορικής επικοινωνίας όσο και στην ακαδημαϊκή χρήση της γλώσσας. Επιπλέον, προάγει τις δυνατότητες όλων των εκπαιδευομένων στον βέλτιστο δυνατό βαθμό, καλλιεργεί ολόπλευρα την προσωπικότητά τους, αναπτύσσει ισόρροπα τη νοητική, συναισθηματική και κοινωνική σφαίρα και βελτιώνει τις διαπροσωπικές σχέσεις όλων των μελών. Τέλος, υποστηρίζει τη συνεχή επιμόρφωση των διδασκόντων στη χώρα υποδοχής, την επαγγελματική τους ανάπτυξη και την κουλτούρα της ποιότητας.

 

Στο άρθρο 1 του νόμου 4415/2016 με θέμα: «Ρυθμίσεις για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση, τη διαπολιτισμική εκπαίδευση και άλλες διατάξεις» προβλέπεται ότι ένας από τους σκοπούς των σχετικών διατάξεων για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στο εξωτερικό είναι η προώθηση των δίγλωσσων σχολείων. Συγκεκριμένα αναφέρεται:

Άρθρο 1
Σκοπός και πεδίο εφαρμογής

  1. Σκοπός των διατάξεων του Κεφαλαίου Α΄ του νόμου είναι η ρύθμιση του πλαισίου για την ανάπτυξη πρωτοβουλιών και την ενίσχυση δραστηριοτήτων στον τομέα της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό, […] και ειδικότερα:

[…]

ε) η προώθηση δίγλωσσων σχολείων, με κύριες γλώσσες την ελληνική και τη γλώσσα της χώρας υποδοχής, με την εκπόνηση σχετικών προγραμμάτων σπουδών (άρθρο 1 Ν 4415/2016).

Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 4 του νόμου 4415/2016 παρέχεται η δυνατότητα ίδρυσης σχολικών μονάδων με δίγλωσσο πρόγραμμα. Συγκεκριμένα αναφέρεται:

  1. Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, μπορεί να ιδρύονται στην αλλοδαπή σχολικές μονάδες με δίγλωσσο πρόγραμμα από φορείς του άρθρου 2, εφόσον αυτό επιτρέπεται από τη νομοθεσία των ξένων χωρών ή από διεθνείς ή διακρατικές συμφωνίες. Η αναγνώριση και η ισοτιμία των τίτλων σπουδών για τα δίγλωσσα σχολεία για τις ξένες χώρες καθορίζονται από τις διμερείς συμφωνίες, σύμφωνα με σχετικές διατάξεις της ημεδαπής και της χώρας υποδοχής. Οι απολυτήριοι τίτλοι σπουδών που χορηγούν τα σχολεία αυτά αναγνωρίζονται ως ισότιμοι με τους τίτλους των αντίστοιχων σχολείων της ημεδαπής (άρθρο 4 Ν 4415/2016).

Σύμφωνα με τα προαναφερόμενα μπορούν να ιδρύονται δίγλωσσα σχολεία για μαθητές 3-18 ετών, στα οποία παρέχεται δίγλωσσο πρόγραμμα (π.χ. ελληνόγλωσσο και αγγλόγλωσσο). Η ίδρυση δίγλωσσων σχολείων δεν απαγορεύεται από την εκπαιδευτική νομοθεσία που εφαρμόζεται στη Μ. Βρετανία και μάλιστα ενθαρρύνεται από σχετική οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προώθηση της μητρικής γλώσσας των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Θα μπορούσε να προωθηθεί μια διακρατική συμφωνία Ελλάδας-Μεγάλης Βρετανίας για την ίδρυση ενός σύγχρονου ελληνοβρετανικού σχολείου στο Λονδίνο. Για το ωρολόγιο πρόγραμμα και το πρόγραμμα σπουδών ισχύει:

  1. Το ωρολόγιο πρόγραμμα και το πρόγραμμα σπουδών των σχολικών μονάδων καθορίζεται με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ύστερα από γνώμη του Ι.Ε.Π. Το πρόγραμμα σπουδών αξιολογείται από το Ι.Ε.Π. ανά τριετία. Οι μεταβολές μπορεί να αφορούν και τη διδασκαλία της γλώσσας και του πολιτισμού της χώρας υποδοχής. Στο δίγλωσσο πρόγραμμα, απαραίτητη προϋπόθεση είναι οι ώρες διδασκαλίας στην ελληνική γλώσσα να είναι τουλάχιστον δέκα (10) κάθε εβδομάδα (άρθρο 4 Ν 4415/2016).

Τέλος, σύμφωνα με τις μεταβατικές διατάξεις (άρθρο 26) του νόμου 4415/2016 θεσπίζεται διετές χρονοδιάγραμμα για τη μετατροπή όλων των αμιγών σχολείων σε δίγλωσσα:

Άρθρο 26

Μεταβατικές διατάξεις

  1. Εκπαιδευτικές μονάδες που λειτουργούν με ελληνόγλωσσο πρόγραμμα μετατρέπονται σε δίγλωσσες σε όλες τις βαθμίδες, ύστερα από σχετικές διμερείς συμφωνίες, ως εξής:
    α) Τα Δημοτικά Σχολεία μετατρέπονται σε δίγλωσσα από το σχολικό έτος 2018-2019.
    β) Τα Γυμνάσια μετατρέπονται σε δίγλωσσα από το σχολικό έτος 2018-2019. Η μετατροπή ολοκληρώνεται σταδιακά σε δύο σχολικά έτη. Οι ήδη φοιτούντες μαθητές στο Γυμνάσιο ολοκληρώνουν τον κύκλο σπουδών τους στο ελληνόγλωσσο πρόγραμμα και, μετά την αποφοίτησή τους, μπορεί να κατευθύνονται σε δίγλωσσα Λύκεια.
    γ) Τα Λύκεια μετατρέπονται σε δίγλωσσα από το σχολικό έτος 2018-2019. Η μετατροπή ολοκληρώνεται σταδιακά σε δύο σχολικά έτη. Οι ήδη φοιτούντες μαθητές στο Λύκειο ολοκληρώνουν τον κύκλο σπουδών τους στο ελληνόγλωσσο πρόγραμμα μέχρι την αποφοίτησή τους.
    δ) Ειδικά για τα ελληνόγλωσσα σχολεία της Γερμανίας, η διάρκεια και οι λεπτομέρειες της μετατροπής, η οποία εφαρμόζεται από το σχολικό έτος 2018-2019, ρυθμίζονται μετά από διακρατικές διμερείς συμφωνίες με τα Υπουργεία Παιδείας των επιμέρους κρατιδίων.
  2. Οι σχολικές μονάδες κάθε βαθμίδας εκπαίδευσης, οι οποίες υφίστανται κατά τη δημοσίευση του παρόντος, εξακολουθούν να χορηγούν τίτλους σπουδών που αναγνωρίζονται ως ισότιμοι με τους τίτλους των αντίστοιχων σχολείων της ημεδαπής.
  3. Στους μαθητές των δίγλωσσων εκπαιδευτικών μονάδων της προηγούμενης παραγράφου χορηγείται τίτλος σπουδών που αναγνωρίζεται ως ισότιμος των τίτλων των αντίστοιχων σχολείων της ημεδαπής και της ξένης χώρας (άρθρο 26 Ν 4415/2016).

Στο Η. Β. υπάρχουν πολλοί τύποι σχολείων όπως τα Ελεύθερα Σχολεία (Free Schools), που χρηματοδοτούνται από την κυβέρνηση, αλλά μπορούν να μην ακολουθούν το εθνικό πρόγραμμα σπουδών, τα ανεξάρτητα σχολεία (Independent Schools) που είναι ιδιωτικά σχολεία, συνήθως με δίδακτρα και χρηματοδοτούνται από τον δήμο και ακολουθούν δικό τους πρόγραμμα, οι Ακαδημίες (Academies), οι οποίες είναι ανεξάρτητα σχολεία που χρηματοδοτούνται από το δημόσιο ή/και χορηγούς (όχι από τον δήμο) και ακολουθούν υποχρεωτικά το εθνικό πρόγραμμα σπουδών και τα Ομολογιακά Σχολεία (Faith Schools) που μπορούν να ακολουθούν το εθνικό πρόγραμμα σπουδών, αλλά μπορούν να περιέχουν μαθήματα με θρησκευτικό περιεχόμενο.

Σήμερα λειτουργούν στη Μ. Βρετανία δύο ορθόδοξα Ομολογιακά Σχολεία (Faith Schools), τα οποία ιδρύθηκαν με την υποστήριξη της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Θυατείρων και Μεγάλης Βρετανίας: ο «Άγιος Κυπριανός» και ο «Άγιος Ανδρέας». Το Ορθόδοξο Ομολογιακό Σχολείο «Άγιος Κυπριανός» (St. Cyprian’s Greek Orthodox Primary Academy) είναι σχολείο Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης για μαθητές 3-11 ετών (http://www.stcypriansprimaryacademy.co.uk/). Η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας γίνεται μέσα στο υποχρεωτικό πρόγραμμα. Στο σχολείο αυτό συνήθως τοποθετούνται αποσπασμένοιι Έλληνες εκπαιδευτικοί. Κάθε χρόνο ένας σημαντικός αριθμός μαθητών δίνουν εξετάσεις για το Κρατικό Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας επιπέδου Α1. Το Ορθόδοξο Ομολογιακό Σχολείο «Άγιος Ανδρέας» (St Andrew the Apostle Greek Orthodox School) είναι σχολείο Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για μαθητές 12-18 ετών ( https://www.standrewtheapostle.org.uk/ ). Πρόκειται για ένα αγγλικό σχολείο (Academy free school) με πλειονότητα Άγγλων μαθητών. Η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας γίνεται το απόγευμα μετά το πέρας του υποχρεωτικού προγράμματος για όσους ενδιαφέρονται.

Ένα ιδιαίτερα επιτυχημένο δίγλωσσο σχολείο για μαθητές ελληνικής καταγωγής ήταν το Ελληνικό Κολλέγιο του Λονδίνου (Hellenic College of London). Το σχολείο αυτό λειτουργούσε με δίδακτρα στην περιοχή Knightsbridge, στο κεντρικό Λονδίνο. Ιδρύθηκε το 1980 και έκλεισε το 2005. Ξεκίνησε ως οικοτροφείο και αργότερα εξελίχθηκε σε ημερήσιο σχολείο. Το εν λόγω σχολείο συνδύαζε βρετανικές και ελληνικές εκπαιδευτικές παραδόσεις προσελκύοντας μαθητές από την ηλικία του νηπιαγωγείου μέχρι το προ-πανεπιστημιακό επίπεδο. Μέχρι το 1996 είχε 280 περίπου μαθητές, ενώ το 2005 ο αριθμός των μαθητών μειώθηκε στους 80. Το σχολείο παρείχε δίγλωσσο πρόγραμμα. Το συνολικό εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα ήταν 40 ώρες, από τις οποίες περίπου 10 ώρες διδάσκονταν στην ελληνική γλώσσα. Τα περισσότερα μαθήματα ήταν στα αγγλικά. Στα ελληνικά διδάσκονταν: ορθόδοξη θεολογία, ελληνική ιστορία, ελληνική γεωγραφία, ελληνική γλώσσα και αρχαία ελληνικά. https://web.archive.org/web/20050207192907/http://www.hellenic.org.uk/

Εκτός από τα προαναφερθέντα, μερικά ακόμα σχολεία, δίγλωσσα ή μη, είναι τα εξής:

  • Τα Ευρωπαϊκά σχολεία (π.χ. Ευρωπαϊκό Σχολείο Βρυξελλών ΙΙΙ  https://www.eeb3.eu/en/   )
  • St. Catherine’s British School in Athens (http://www.stcatherines.gr/ )
  • Γαλλο-αγγλικό σχολείο στο Λονδίνο (http://www.en.lyceefrancais.org.uk/school-structure )
  • Το Ελληνικό Δημοτικό Σχολείο και Νηπιαγωγείο Λονδίνου ( http://dim-london.europe.sch.gr/  )
  • Το Ελληνικό Γυμνάσιο Λύκειο Λονδίνου (http://www.greek-secondary.haringey.sch.uk/ )
  • Άλλα σχολεία, κυρίως στο Βόρειο Λονδίνο με σημαντικό αριθμό ελληνοκυπρίων μαθητών.
  • Σχολεία στις ΗΠΑ που ακολουθούν αγγλοελληνικό πρόγραμμα. Χρήσιμη μπορεί να είναι η εμπειρία αγγλοκινεζικών και ισπανοαγγλικών σχολείων.

Για τη διαμόρφωση πληρέστερης εικόνας σχετικά με το Αναλυτικό και το Εβδομαδιαίο Ωρολόγιο Πρόγραμμα ενός δίγλωσσου στο Λονδίνο μπορεί βοηθήσει η μελέτη της εμπειρίας των παραπάνω σχολείων. Θα μπορούσε να μελετηθεί η θεσμοθέτηση δίγλωσσου ωρολογίου και αναλυτικού προγράμματος μετά από διακρατικές συμφωνίες της χώρας μας με τη Μεγάλη Βρετανία (άρθρο 4 παράγρ 2 Ν. 4415/2016). Στο πλαίσιο αυτό, μετά από διμερείς συμφωνίες, προτείνεται η προσφορά GCSE, AS, και A Levels για την αντίστοιχη αύξηση των επιλογών μαθημάτων από τους μαθητές με την εξασφάλιση των αναγκαίων υποδομών από το αγγλικό κράτος (π. χ. οργανωμένα εργαστήρια Πληροφορικής, Φυσικής, Χημείας Βιολογίας για τη διδασκαλία και τις εξετάσεις).

Σύμφωνα με τις οδηγίες της UNESCO τρεις γενικές αρχές για τη διαπολιτισμική εκπαίδευση είναι οι εξής:

Αρχή Ι: Η διαπολιτισμική εκπαίδευση σέβεται την πολιτιστική ταυτότητα του μαθητή μέσω της παροχής πολιτιστικά κατάλληλης και αντίστοιχης ποιοτικής εκπαίδευσης για όλους.
Αρχή ΙΙ: Η διαπολιτισμική εκπαίδευση παρέχει σε κάθε μαθητή την πολιτιστική γνώση και τις απαραίτητες στάσεις και δεξιότητες για την επίτευξη ενεργού και πλήρους συμμετοχής στην κοινωνία.
Αρχή ΙΙΙ: Η διαπολιτισμική εκπαίδευση παρέχει σε όλους τους μαθητές την πολιτιστική γνώση, τις στάσεις και τις δεξιότητες που τους επιτρέπουν να συμβάλουν στον σεβασμό, την κατανόηση και την αλληλεγγύη μεταξύ των ατόμων, αλλά και των εθνοτικών, κοινωνικών, πολιτιστικών και θρησκευτικών ομάδων και εθνών. (UNESCO 2007:32 κ.ε.)

Related image

Κατά παράδοση, έχουν υπάρξει δύο προσεγγίσεις: η πολυπολιτισμική εκπαίδευση και η διαπολιτισμική εκπαίδευση. Η πολυπολιτισμική εκπαίδευση χρησιμοποιεί την εκμάθηση άλλων πολιτισμών με σκοπό την καλλιέργεια της αποδοχής, ή τουλάχιστον της ανοχής, αυτών των πολιτισμών. Η διαπολιτισμική εκπαίδευση έχει ως στόχο να υπερβεί την παθητική συνύπαρξη, να επιτύχει έναν αναπτυσσόμενο και βιώσιμο τρόπο συμβίωσης στις πολυπολιτισμικές κοινωνίες μέσα από την ανάπτυξη της κατανόησης, του σεβασμού και του διαλόγου μεταξύ των διαφορετικών πολιτιστικών ομάδων. (UNESCO 2007:18)

Για την δημιουργία ενός ελληνοβρετανικού σχολείου στο Λονδίνο ενδεικτικά μπορούν να μελετηθούν οι ακόλουθες προτάσεις:

  • Εκπόνηση κοινού Προγράμματος Σπουδών το οποίο αναπτύσσεται και εξελίσσεται και στις δύο γλώσσες. Εκτός από τη συστηματική γλωσσική διδασκαλία των ελληνικών και των αγγλικών σύμφωνα με το Πρόγραμμα Σπουδών να παρέχονται γνωστικά αντικείμενα στην ελληνική ή την αγγλική γλώσσα.
  • Προώθηση της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας (Classics), των Βυζαντινών και Νεολληνικών Σπουδών και της Φιλοσοφίας.
  • Η δυνατότητα φοίτησης των μαθητών να είναι συνεχής: από το νηπιαγωγείο μέχρι το προπανεπιστημιακό επίπεδο (3-18 ετών). Για να υπάρξουν απτά αποτελέσματα απαιτείται πολυετής και αδιάκοπη φοίτηση.
  • Οι σχολικοί ηγέτες και οι διδάσκοντες να γνωρίζουν σε υψηλό επίπεδο τις δύο γλώσσες και να ενδιαφέρονται για την προσέγγιση των δύο πολιτισμών. Οι εκπαιδευτικοί των δύο γλωσσών θα πρέπει να έχουν επαρκή χρόνο συνεργασίας, συσχεδιασμού και την προετοιμασία των μαθημάτων με σκοπό την εναρμόνιση των στόχων μάθησης και αξιολόγησης των μαθητών και των διδακτικών προσεγγίσεων.
  • Προσέλκυση μαθητών από διαφορετικές εθνότητες που ζουν στο Λονδίνο και προτιμούν ελληνοβρετανικό πρόγραμμα. Πρόσκληση παιδιών Ελληνοκυπρίων δεύτερης και τρίτης γενιάς που φοιτούν στα αγγλικά σχολεία.
  • Εξασφάλιση εξοπλισμού και υποδομών (π.χ. σύγχρονο εκπαιδευτήριο με πληρότητα αιθουσών, υλικοτεχνική υποδομή, τεχνικός εξοπλισμός, βιβλιοθήκη, ψηφιακό υλικό, εργαστήρια Πληροφορικής, Φυσικής, Χημείας, Βιολογίας, αίθουσα εκδηλώσεων, κ.λπ.).
  • Πιθανή κατανομή του προγράμματος: 50% αγγλόγλωσσο και 50% ελληνόγλωσσο. Ενδεικτικές ιδέες: στο Δίγλωσσο Νηπιαγωγείο μπορούν να εργάζονται από κοινού μια αγγλίδα και μια ελληνίδα νηπιαγωγός, στο Δημοτικό Σχολείο τα μαθηματικά μπορούν να διδάσκονται εναλλάξ μια μέρα στα αγγλικά και την επόμενη στα ελληνικά, στο Γυμνάσιο να διδάσκονται στο ίδιο επίπεδο η αγγλική και η ελληνική γλώσσα, στο Λύκειο να συνυπάρχουν προγράμματα αγγλικής και ελληνικής λογοτεχνίας και ιστορίας. Προσθέστε τις δικές σας προτάσεις…

Ορισμένες πιθανές ανησυχίες για την ευόδωση του εγχειρήματος είναι οι εξής:

  • Στο Λονδίνο υπάρχει διασπορά των Ελλήνων μαθητών και η επιλογή του κοντινότερου σχολείου της γειτονιάς είναι βολική λύση. Η θέση του ελληνοβρετανικού σχολείου θα πρέπει να ευνοεί τις μετακινήσεις των μαθητών.
  • Η δύναμη της συνήθειας να συμπληρώνεται η διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας μόνο στην παροικιακή εκπαίδευση.
  • Πιθανές δυσχέρειες στην εύρεση των οικονομικών μέσων από τα ενδιαφερόμενα μέρη, την ανάληψη πρωτοβουλιών, την παρακίνηση χορηγών και την εξασφάλιση των αναγκαίων κτηριακών υποδομών και του εξοπλισμού για την υλοποίηση του δίγλωσσου εγχειρήματος.
  • Το ελληνοβρετανικό σχολείο θα πρέπει να υπερέχει στην ποιότητα. Ορισμένα ενδεικτικά θέματα για την εξασφάλιση ποιοτικών προϋποθέσεων λειτουργίας είναι : εκπαιδευτική ηγεσία με όραμα, σύγχρονη οργάνωση και διοίκηση, υψηλή επιστημονική και παιδαγωγική κατάρτιση του διδακτικού προσωπικού, εκπαιδευτικοί με διαπολιτισμικές δεξιότητες, ενδιαφέρον για την ελληνική γλώσσα, σύγχρονο αγγλοελληνικό Πρόγραμμα Σπουδών, κ.λπ.Image result for δίγλωσσα σχολεία

Οι ενδεχόμενες διαφορές ανάμεσα στο εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας προέλευσης των μεταναστών και της χώρας διαμονής, οι πιθανές δυσκολίες ενσωμάτωσης των μαθητών στο εκπαιδευτικό και κοινωνικό πλαίσιο της χώρας υποδοχής, οι ενδεχόμενες δυσκολίες συνεργασίας και επικοινωνίας για την υπερνίκηση στερεοτυπικών αντιλήψεων για την αποδοχή και τον σεβασμό της διαφορετικότητας και οι πιθανές αναντιστοιχίες στο μορφωτικό περιεχόμενο, τα βιώματα, τα ενδιαφέροντα και τα συναισθήματα των διαφόρων μαθητών, μπορούν να βρουν βιώσιμες λύσεις μέσα από τις δυνατότητες που ανοίγονται με την προοπτική των δίγλωσσων σχολείων. Όλα τα πιθανά εμπόδια θα πρέπει να καταγραφούν και τα μελετηθούν με λεπτή προσοχή.

Κάθε παιδί μπορεί να γίνει διγλωσσο και να ωφεληθεί από το δίγλωσσο σχολείο ανεξάρτητα από την ηλικία του, το γλωσσικό του επίπεδο ή το οικογενειακό του περιβάλλον.

  • Tα παιδιά των νέων μεταναστών από την Ελλάδα ωφελούνται γιατί βρίσκονται σε στενή επαφή με τα παιδιά της χώρας υποδοχής, εδραιώνοντας γόνιμες σχέσεις, μαθαίνοντας τη γλώσσα της χώρας υποδοχής και την κουλτούρα διαμέσου των κοινωνικών αλληλεπιδράσεων και του δίγλωσσου σχολικού προγράμματος έτσι ώστε να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του κόσμου που τα περιτριγυρίζει.
  • Τα παιδιά των μεταναστών δεύτερης και τρίτης γενιάς θα έχουν την ευκαιρία όχι μόνο να διατηρήσουν και να καλλιεργήσουν τη μητρική τους γλώσσα και κουλτούρα, αλλά επίσης να γίνουν πιο επιδέξια στη δεύτερη γλώσσα σε πολλαπλά επίπεδα, αποκτώντας την εμπειρία ενός εμπλουτισμένου και καινοτόμου τρόπου μάθησης, συνάντησης με παιδιά από άλλες χώρες και αναπτύσσοντας έτσι μία ευρεία διαπολιτισμική κατανόηση και ευελιξία.

Αναμφίβολα, η δίγλωσση εκπαίδευση συνδέεται με το εκπαιδευτικό σύστημα και τη γλώσσα της χώρας διαμονής και αναπτύσσει τη γλωσσική και γνωστική ευελιξία των μαθητών. Η γλωσσική και πολιτιστική ποικιλομορφία μπορεί να αποτελέσει πολύτιμη πηγή εμπλουτισμού και να συμβάλει στην εξασφάλιση υψηλής ποιότητας μάθησης. Επιπλέον, εφόσον η ελληνική γλώσσα είναι ενσωματωμένη στο κανονικό πρόγραμμα λειτουργίας των εκπαιδευτικών μονάδων της χώρας υποδοχής, αλληλεπιδρούν εθνοτικές μαθητικές ομάδες με διαφορετικές γλώσσες και πολιτισμικές παραδόσεις συμβάλλοντας στον αμοιβαίο εμπλουτισμό τους. Η σχολική φοίτηση είναι υποχρεωτική και αβίαστη, χωρίς οι μαθητές να βαρύνονται με επιπρόσθετες απογευματινές ώρες και υπερβολικές σχολικές υποχρεώσεις. Παρότι το πολυπολιτισμικό περιβάλλον δεν είναι απαλλαγμένο από ιεραρχικές σχέσεις, ανισότητες και συγκρούσεις, στο διαπολιτισμικό πλαίσιο εκπαίδευσης που βασίζεται στο διάλογο των πολιτισμών και την κατανόηση της διαφορετικότητας, οι συγκρούσεις που γενιούνται

μπορούν να διευθετούνται ειρηνικά έτσι ώστε οι μαθητές ελληνικής καταγωγής να μην αισθάνονται απομονωμένοι και περιθωριοποιημένοι. Για τους προηγούμενους λόγους η προώθηση των δίγλωσσων σχολείων καθώς και των μορφών διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας ως δεύτερης/ξένης γλώσσας στο πρόγραμμα των ξένων σχολείων θα είναι πολλαπλά ωφέλιμη.

Σε μια εποχή συνεχών αλλαγών και πολιτισμικών αλληλεπιδράσεων η ίδρυση δίγλωσσων σχολείων αποτελεί μια σύγχρονη αναγκαιότητα. Τα σχολεία αυτά είναι διαπολιτισμικές κοινότητες για την πολύπλευρη ανάπτυξη των μαθητών και μαθητριών και την πλήρη συμμετοχή τους στην κοινωνική ζωή. Τα δίγλωσσα σχολεία, καθώς δεν είναι μονοπολιτισμικά και μονόγλωσσα, μπορούν να διαδραματίσουν προεξάρχουσα σημασία στην προώθηση της κοινωνικής συνοχής και της ειρηνικής συνύπαρξης. Σήμερα περισσότερο από ποτέ τα σχολεία πρέπει να προετοιμάζουν τους μαθητές ώστε να ζήσουν και να δημιουργήσουν σε έναν ανοιχτό κόσμο και να αλληλεπιδρούν με ανθρώπους διαφορετικών πολιτιστικών καταβολών, να επικοινωνούν και να συνεργάζονται με άλλους παρά τις διαφορές, αναπτύσσοντας  τον αμοιβαίο σεβασμό, την αλληλοκατανόηση και την αλληλεγγύη. Τα αμιγή σχολεία πρέπει να μετεξελιχθούν σε δίγλωσσα, συνταιριάζοντας εθνικές, ευρωπαϊκές και οικουμενικές διαστάσεις, θα πρέπει να προσαρμοστούν στο διεθνές περιβάλλον, λαμβάνοντας υπόψη τα ενδιαφέροντα των μαθητών και μαθητριών, ενισχύοντας το δίγλωσσο πνευματικό δυναμικό τους και αξιοποιώντας τις γνώσεις, τις εμπειρίες και τις ικανότητες των εκπαιδευτικών στην προοπτική ανάπτυξης της δίγλωσσης εκπαίδευσης.

Related image